preloader

در حال بارگیری ...

کاربرد دریچه فن‌کویل در سیستم‌های سرمایشی

خانه / کاربرد دریچه فن‌کویل در سیستم‌های سرمایشی
کاربرد دریچه فن‌کویل در سیستم‌های سرمایشی

کاربرد دریچه فن‌کویل در سیستم‌های سرمایشی

وقتی صحبت از تهویه مطبوع در ساختمان‌ها می‌شود، معمولاً توجه‌ها به یونیت‌های اصلی مثل فن‌کویل، چیلر یا هواساز جلب می‌شود. اما یکی از اجزای کوچک ولی مهم که مستقیماً با فضای داخلی در ارتباط است، دریچه فن‌کویل (Fan Coil Access Door/Grille) است.

این قطعه در ظاهر ساده، ولی در عملکرد سیستم سرمایشی و راحتی استفاده، نقش مهمی دارد.
در این مقاله بررسی می‌کنیم:

  • دریچه فن‌کویل چیست؟
  • چرا استفاده از آن ضروری است؟
  • چه انواعی دارد؟
  • و در چه فضاهایی باید به آن توجه شود؟

 

فن‌کویل چیست؟

فن‌کویل (Fan Coil Unit یا FCU) یکی از رایج‌ترین تجهیزات سرمایشی و گرمایشی در ساختمان‌هاست.
عملکرد آن به‌سادگی این است:

  1. آب سرد یا گرم از چیلر یا بویلر به فن‌کویل می‌رسد
  2. فن داخلی، هوا را از فیلتر عبور داده و از روی کویل‌ها عبور می‌دهد
  3. هوای خنک یا گرم وارد فضا می‌شود

برای نصب فن‌کویل‌های سقفی یا دیواری، نیاز به دریچه‌هایی جهت ورود و خروج هوا و دسترسی برای سرویس وجود دارد.

 

دریچه فن‌کویل چیست؟

دریچه فن‌کویل قاب یا دریچه‌ای است که:

  • به‌صورت روکار یا توکار روی سقف کاذب یا دیوار نصب می‌شود
  • امکان عبور هوای برگشتی یا خروجی فن‌کویل را فراهم می‌کند
  • در بسیاری موارد، درِ بازشو یا کشویی دارد تا برای سرویس‌کاری به خود فن‌کویل دسترسی داده شود

درواقع، این دریچه نقطه اتصال بین فضای معماری و سیستم تاسیساتی است.

 

نقش کلیدی دریچه فن‌کویل در سیستم سرمایشی

 1. عبور هوا به‌صورت منظم و بدون مزاحمت

بدون دریچه مناسب، جریان هوای برگشتی یا پخش‌شده دچار اختلال می‌شود و راندمان سرمایش کاهش می‌یابد.

 2. دسترسی سریع برای تعمیر و نگهداری

فن‌کویل‌ها نیاز به سرویس‌های دوره‌ای دارند:

  • تعویض یا شستشوی فیلتر
  • بررسی کویل‌ها
  • روانکاری فن و یاتاقان‌ها
  • بازبینی شیر برقی یا ترموستات

دریچه‌ای که بازشو داشته باشد (لولا‌دار یا کشویی)، این دسترسی را بدون تخریب فراهم می‌کند.

 3. زیبایی و هماهنگی با طراحی داخلی

دریچه‌های امروزی در طرح‌ها و رنگ‌های متنوع ساخته می‌شوند. در نتیجه:

  • با سقف کاذب یا دیوار یکپارچه می‌شوند
  • ظاهر نهایی پروژه آسیب نمی‌بیند
  • حتی می‌توان آن‌ها را در سقف کشسان یا گچی مخفی‌کار کرد

 

انواع دریچه فن‌کویل بر اساس طراحی و عملکرد

نوع

کاربرد و ویژگی

دریچه فن‌کویل خطی دمپردار

برای خروج هوای تنظیم‌شده، با قابلیت کنترل جهت و دبی

دریچه فن‌کویل خطی بدون دمپر

ساده‌تر، برای عبور آزاد هوا (برگشت)

دریچه مشبک بازشو (لولا‌دار)

برای برگشت هوا و دسترسی آسان به فن‌کویل

دریچه‌های ترکیبی (بازشو + خروجی هوا)

دو بخشی برای پوشش کامل

دریچه‌ مخفی با درپوش مگنتی یا چفت فشاری

برای پروژه‌های لوکس و سقف‌های خاص

دریچه آلومینیومی رنگی یا پوشش پودری

مقاومت بالا در برابر رطوبت و تطابق رنگ با فضا

 

نکات مهم در انتخاب دریچه فن‌کویل

ابعاد دقیق فن‌کویل: انتخاب اندازه مناسب برای پوشش کامل و دسترسی
جنس مقاوم: آلومینیوم سبک، ضدزنگ و بادوام (به‌خصوص در فضاهای مرطوب مانند استخر یا حمام)
بازشو بودن: برای فضاهایی که نیاز به سرویس دارند، درب لولادار یا قفل‌دار بسیار مهم است
طراحی هماهنگ: رنگ، فرم و بافت باید با طراحی داخلی همخوان باشد
قابلیت نصب سریع: برای پروژه‌های انبوه، مدل‌هایی با نصب آسان انتخاب شوند

 

کاربرد دریچه فن‌کویل در فضاهای مختلف

در آپارتمان‌های مسکونی:

  • در سقف کاذب راهرو، پذیرایی یا اتاق خواب
  • معمولاً ترکیب یک دریچه خطی برای دهش + یک دریچه مشبک بازشو برای برگشت و سرویس

در فضاهای تجاری و اداری:

  • اجرای چند فن‌کویل سقفی در فضاهای باز
  • استفاده از دریچه‌های بزرگ‌تر با طراحی مدرن و دسترسی سریع

در پروژه‌های خاص:

  • هتل‌ها، گالری‌ها، فروشگاه‌های لوکس
  • استفاده از دریچه‌های دکوراتیو یا کاملاً مخفی با قفل آهن‌ربایی

 

اشتباهات رایج در اجرای دریچه فن‌کویل